Phân tích mã độc lợi dụng dịch Covid-19 để phát tán giả mạo “Chỉ thị của thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc” - Phần 2

Thảo luận trong 'Virus/Malware' bắt đầu bởi Sugi_b3o, 19/03/20, 10:03 PM.

  1. Sugi_b3o

    Sugi_b3o Moderator Thành viên BQT

    Tham gia: 30/08/16, 10:08 AM
    Bài viết: 358
    Đã được thích: 279
    Điểm thành tích:
    63
    Như đã đề cập ở phần trước, unsecapp.exe sẽ nạp http_dll.dll, code tại http_dll.dll đọc dữ liệu đã mã hóa trong http_dll.dat và tiến hành giải mã payload cuối vào bộ nhớ, sau đó gọi thẳng tới payload này để thực thi. Có thể nói với kĩ thuật fileless malware này, payload cuối cùng sẽ không hề để lại dấu vết trên ổ đĩa.

    Payload nói trên bản chất là một dll (name: HT.dll), trong quá trình phân tích chúng tôi nhận thấy đây là một biến thể của dòng PlugX. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ mô tả một số hoạt động cơ bản của biến thể này.

    [​IMG]
    Hình 1: Thực thi code từ ImageBase để gọi tới hàm Loader​
    Hàm Loader làm nhiệm vụ:

    • Truy xuất PEB lấy tên các module, tính toán hash tương ứng.
    • Nếu tên module trùng với hash đã tính toán trước, lấy tên các hàm thuộc module đó. Tính toán hash của các hàm.
    • Nếu tên hàm trùng với hash đã tính toán trước, thực hiện lấy ra địa chỉ của hàm.
    • Thực hiện các bước tương tự nhiệm vụ của Windows Loader để nạp chính xác dll và sau đó nhảy thẳng tới DllEntryPoint.

    Danh sách các hash tương ứng với module và tên hàm mà mã độc sử dụng:

    Hash
    Module / Function

    0x6A4ABC5B
    kernel32.dll
    0x3CFA685D
    ntdll.dll
    0xEC0E4E8E
    LoadLibraryA
    0x7C0DFCAA
    GetProcAddress
    0x91AFCA54
    VirtualAlloc
    0x534C0AB8
    NtFlushInstructionCache

    [​IMG]
    Hình 2: Nhảy tới DllEntryPoint​
    2. Các cách thực thi chính

    Từ DllEntryPoint sẽ gọi tới chức năng chính của mã độc. Tại đây, thực hiện giải mã cấu hình của mã độc (chứa thông tin thư mục, C2, ports), sau đó sẽ có hai hướng thực thi chính như sau:


    Hướng thực thi
    Mục đích

    Không có tham số
    Tạo thư mục để lưu mã độc, ghi các files vào thư mục đã tạo, thiết lập persistence key trong registry để chạy malware với tham số ngẫu nhiên và thực thi lại mã độc với tham số là “6”.
    Có tham số
    Tạo mutex, kết nối, giao tiếp với địa chỉ C2 và thực hiện các lệnh.

    [​IMG]
    Hình 3: Các hình thức thực thi của mã độc​

    Trong quá trình phân tích, chúng tôi thấy payload này gọi tới các hàm APIs thông qua các hàm wrapper nhằm mục đích làm rối. Các hàm wrapper sử dụng kĩ thuật stackstrings để xây dựng tên API, gọi hàm GetProcAddress để lấy địa chỉ thật, sau đó thực thi hàm chính.


    3. Giải mã cấu hình

    Như mô tả ở trên, trước khi thực thi chức năng chính, mã độc sẽ thực hiện giải mã cấu hình liên quan tới tên thư mục dùng để lưu các files, địa chỉ C2, port sử dụng (80, 443, 8080, 8000). Hàm giải mã tại 0x1000AD10 thực hiện nhiệm vụ:

    • Copy toàn bộ vùng dữ liệu đã mã hóa vào bộ nhớ (Nếu có file payload như ở phần trước thì vùng dữ liệu này nằm tại offset 0x1D000).
    • Sử dụng XOR để thực hiện vòng lặp giải mã toàn bộ dữ liệu có kích thước 0x724 bytes với khóa giải mã là “123456789”.

    [​IMG]
    Hình 4: Giải mã cấu hình của mã độc​
    Hình ảnh trước và sau khi giải mã:


    [​IMG]
    Hình 5: Kết quả trước và sau khi giải mã thành công​
    4. Tạo files và thiết lập persistence key

    Như đã phân tích trong phần trước, ban đầu mã độc tạo các files trong thư mục %LocalAppData%\Temp và khởi chạy file 3.exe. Ở lần thực thi đầu tiên, do không truyền tham số nên mã độc sẽ thực hiện mã ứng với hướng “không có tham số”. Tóm lược nhiệm vụ của hướng này:
    • Lấy thông tin tên thư mục từ cấu hình đã giải mã, cấu thành các chuỗi %userprofile%\; %allusersprofile%\, tạo thư mục “Microsoft Malware Protectionydy” và xây dựng đường dẫn để lưu files:
    [​IMG]
    Hình 6: Cấu thành đường dẫn phục vụ lưu mã độc​
    • Lấy thông tin các files đã tạo ở thư mục %LocalAppData%\Temp, tạo các files mới ở thư mục đã chỉ định:
    [​IMG]
    Hình 7: Tạo files tại thư mục do mã độc chỉ định​
    • Cấu thành chuỗi gồm đường dẫn tới %AllUsersProfile%\Microsoft Malware Protectionydy\ unsecapp.exe kèm theo một tham số ngẫu nhiên để lưu vào Registry:
    [​IMG]
    Hình 8: Cấu thành đường dẫn tới file thực thi kèm tham số ngẫu nhiên
    • Tạo các registry run key tại HKLM\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\RunHKCU\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run:
    [​IMG]
    Hình 9: Tạo persistence run key
    [​IMG]
    Hình 10: Key tạo thành công tại HKLM\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run
    [​IMG]
    Hình 11: Key tạo thành công tại HKCU\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run​
    • Cuối cùng, thực thi malware một lần nữa với tham số mặc định là “6”:
    [​IMG]
    Hình 12: Thực thi lại mã độc với tham số mặc định
    [​IMG]
    Hình 13: Mã độc thực thi với tham số mặc định​
    5. Kết nối và giao tiếp với C2

    Bằng cách thực thi lại kèm theo tham số, mã độc sẽ thực hiện lệnh tại hướng “có tham số”. Hướng này tạo mutex, kết nối tới địa chỉ C2 và thực hiện các lệnh. Mã độc sẽ khởi tạo để sử dụng Winsock thông qua hàm WSAStartup, bật các quyền liên quan tới “Privilege Escalation”: SeDebugPrivilege, SeTcbPrivilege, SeTcpPrivilege.

    Mã độc xây dựng các TLS (Thread Local Storage) cho phép nhiều luồng của tiến trình cùng sử dụng chung một giá trị index được cấp phát bởi hàm TlsAlloc. Các giá trị TLS mà mã độc sử dụng trong biến thể này bao gồm:


    Tên
    Mục đích

    CXOnline::OlStartProc
    Thực thi thread CXOnline::OlStartProcPipe
    Khởi tạo giao tiếp với C2
    CXOnline::OlStartProcPipe
    Khởi tạo pipe, phân tích và thực hiện các C2 commands.
    CXSoHttp::SoWorkProc
    Gửi yêu cầu tới C2. Mỗi kết nối thực hiện 03 lần.
    CXFuncShell::ShellT1
    Thực hiện shell, liên quan tới ReadFile
    CXFuncShell::ShellT2
    Thực hiện shell, liên quan tới WriteFile

    Mã độc kết hợp nhiều cách khác nhau để kết nối tới C2, sử dụng HTTP POST request hoặc thông qua raw TCP. Luồng code sử dụng HTTP POST request để khởi tạo kết nối tới C2 như sau:

    [​IMG]
    Hình 14: Luồng thực thi sử dụng HTTP POST request​
    Để giao tiếp với C2, mã độc xây dựng các thông tin sau trong Request Headers:
    • User-Agent: Mozilla/4.0 (compatible; MSIE 6.0; Windows NT 5.1;SV1;
    • Thiết lập “Pragma: no-cache” thông qua việc bật cờ INTERNET_FLAG_PRAGMA_NOCACHE|INTERNET_FLAG_KEEP_CONNECTION
    • Bổ sung các tham số:
    · x-debug
    · x-request
    · x-content
    · x-storage

    • URL sử dụng để gửi yêu cầu tới C2 có dạng: /update?wd=%8.8x (%8.8x là 8 số ngẫu nhiên).
    Mã độc thực hiện gửi tối thiểu 03 request tới C2, nếu không thành công sẽ sử dụng port khác để kết nối. Các port sử dụng gồm: 80, 443, 8080, 8000.
    [​IMG]
    Hình 15: Tối thiểu 03 lần cho mỗi request tới C2
    [​IMG]
    Hình 16: Minh họa 03 kết nối với URL ngẫu nhiên thông qua port 80
    [​IMG]
    Hình 17: Request Headers gửi tới C2 từ máy nạn nhân​


    Trong trường hợp kết nối thành công tới C2, quá trình tương tác với nạn nhân sẽ được điều khiển bởi C2. Với biến thể mà chúng tôi phân tích, khi nhận được thông tin từ C2, nó sẽ thực hiện lệnh theo hai nhóm lệnh khác nhau phụ thuộc vào quá trình giao tiếp. Các nhóm lệnh có id lần lượt là 0x10010x1002.
    [​IMG]
    Hình 18: Các nhóm lệnh sẽ thực hiện nếu giao tiếp thành công với C2
    Các lệnh ứng với nhóm lệnh có id 0x1001:​

    Lệnh
    Mục đích

    0x1001
    Lấy thông tin hệ thống của nạn nhân: thông tin tình trạng sử dụng bộ nhớ; thông tin phiên bản về hệ điều hành đang hoạt động; thông tin về tên máy, tên người dùng; thông tin về CPU; thông tin về kích thước màn hình; tạo CSLID của mã độc (HKLM\Software\CLASSES\ms-pu / HKCU\Software\CLASSES\ms-pu)
    0x1002
    Tạo thread liên quan tới giao tiếp Pipe (CXOnline::OlStartProcPipe)
    0x1003
    Unknown
    0x1004
    ExitProcess
    [​IMG]
    Hình 19: Nhóm lệnh ứng với id 0x1001​

    Các lệnh ứng với nhóm lệnh có id 0x1002:


    Lệnh
    Mục đích

    0x7002
    Tạo pipe name, khởi chạy cmd.exe dưới pipe name, thực hiện remote shell với các thread CXFuncShell::ShellT1 & CXFuncShell::ShellT2
    0x3000
    Lấy thông tin ổ đĩa, dung lượng.
    0x3001
    Tìm kiếm file.
    0x3004
    Mở file, lấy thông tin ngày tháng, kích thước và đọc nội dung file.
    0x3007
    Ghi file.
    0x300A
    Tạo thư mục.
    0x300B
    Kiểm tra tồn tại file.
    0x300C
    Khởi chạy tiến trình mới dưới một Desktop ẩn.
    0x300D
    Gọi hàm SHFileOperationW nhằm thực hiện copy, move, rename, hoặc delete một file.
    0x300E
    Mở rộng biến môi trường và thay thế bằng các giá trị mà kẻ tấn công mong muốn.
    0x300F
    Lấy thư mục chứa mã độc.
    [​IMG]
    Hình 20: Nhóm lệnh ứng với id 0x1002​
    Quá trình thực hiện các nhóm lệnh nói trên, mã độc sẽ trao đổi nội dung thông qua việc mã hóa/giải mã (sử dụng XOR) và nén/giải nén dữ liệu (sử dụng thuật toán nén LZ):
    [​IMG]
    Hình 21: Nhóm lệnh sử dụng mã hóa/giải mã trong quá trình giao tiếp
    [​IMG]
    Hình 22: Nhóm lệnh sử dụng mã hóa/giải mã trong quá trình giao tiếp​
    Thuật toán mã hóa/giải mã dữ liệu sử dụng ở biến thế này để giao tiếp giữa nạn nhân và C2 là XOR, kèm theo một giá trị cố định là '6666' (0x36363636):
    [​IMG]
    Hình 23: Thuật toán XOR sử dụng để mã hóa/giải mã​

    6. Ghi log

    Trong quá trình thực hiện, nếu có exception xảy ra, mã độc sẽ sử dụng thread CXSalvation::SalExceptionHandler để ghi log vào file có tên là SS.log với các thông tin cơ bản gồm:

    • "EName: %s": tên của exception
    • "EAddr: 0x%p": địa chỉ gây ra exception
    • "ECode: 0x%p": mã của exception
    Đoạn code được mã độc sử dụng để thực hiện ghi log như sau:
    [​IMG]
    Hình 24: Mã độc ghi log vào file SS.log​

    Bài phân tích xin được dừng lại tại đây, qua đây có thể thấy đây là một dòng mã độc phức tạp với nhiều chức năng. Mã độc thông qua nhiều bước để có thể khởi chạy được payload cuối cùng, đồng thời dữ liệu trao đổi với C2 đều được nén và mã hóa, giúp cho mã độc có thể vượt qua được các giải pháp phòng vệ một cách khá hiệu quả.
    Phần 1 tại đây
    Cám ơn bài chia sẻ của Team R&D VinCSS
     
    Chỉnh sửa cuối: 20/03/20, 12:03 PM
    Mời các bạn tham gia Group WhiteHat để thảo luận và cập nhật tin tức an ninh mạng hàng ngày.
    Lưu ý từ WhiteHat: Kiến thức an ninh mạng để phòng chống, không làm điều xấu. Luật pháp liên quan
    Tư Nam thích bài này.
  1. WhiteHat News #ID:2017
  2. WhiteHat News #ID:2017
  3. Sugi_b3o
  4. Thriuenug
  5. Sugi_b3o